کشور بورکینافاسو
کشور بورکینافاسو BURKINAFASO
کشور بورکینافاسو که نام پیشین ان ولتای علیا بوده ‘ کشوری است در افریقای غربی که از هر سو در خشکی محصور است ‘ از غرب و شمال به کشور مالی ‘ از خاور به نیجیریه ‘ از جنوب خاوری به بنین و از جنوب به کشورهای توگو ‘ غنا و ساحل عاج محدود است.
____________________________________________
نام رسمی کشور بوکینافاسو: جمهوری دموکراتیک بورکینافاسو
نام محلی کشور بورکینافاسو: بورکینافاسو
اسامی دیگر: ولتای علیا
پایتخت کشور بوکینافاسو: واگادوگو
تاریخ استقلال: 1960/8/5 از فرانسه
روز ملی کشور بوکینافاسو: یازدهم سپتانبر روز اعلان جمهوری
نوع حکومت کشور بوکینافاسو: جمهوری چند حزبی با یک مجلس قانونگذاری از سال 1960
رئیس حکومت: رئیس جمهور ; بلسه کومپائوره از سال 1987 با کودتا از سال 1992 با انتخابات مستقیم دور دوم 1998
رئیس دولت: نخست وزیر پاراماتگا ارنست یونلی از سال 2000
قوه مقننه: قانون اساسی سال 1991 اخرین تغییرات 1997 مجلس نمایندگان خلق با 111 عضو به مدت 5 سال
عضویت در سازمانهای بین المللی: سازمان ملل متحد ‘ اونکتاد ‘ یونیسف ‘ فائو ‘ یاا آ ‘ ایبرد ‘ ایکاتو ‘ ایفک ‘ ایلو ‘ ایمف ‘ ایمو ‘ ایتو ‘ یونسکو
یونیدو ‘یوپو ‘ وهو ‘ ویپو ‘ ومو ‘ ویپو ‘ سازمان تجارت جهانی ‘جنبش عدم تعهد کنفرانس اسلامی
جمعیت کشور بورکینافاسو
مساحت کشور بورکینافاسو: 200’274 کیلومتر مربع (هفتاد و سومین کشور جهان)
جمعیت کشور بوکینافاسو: 000’900’11 نفر در سال 2000 (شصت و چهارمین کشور جهان)
تراکم جمعیت: 43/4 نفر در کیلومتر مربع
پیش بینی جمعیت(2025): 23/3 میلیون نفر
جمعیت شهری(1998): 17/4%
رشد سالانه جمعیت(2000_1995): 2/7%
زمان دوبرابر شدن جمعیت: ؟
توزیع سنی(1998): زیر 15 سال 47/7% 29_15 سال 27/3% 59_30 سال 20/4% بالای 60 سال 4/6%
توزیع جنسی(1998): مرد 48/7% زن 51/3%
امید به زندگی(1999): زنان 47/3 سال مردان 46/5 سال
میزان تولد در هر هزار نفر(1999): 45/7 نفر
میزان مرگ و میر در هر هزار نفر(1999): 17/2 نفر
مرگ و میر کودکان در هر هزار تولد(1999): 110/3 نفر
رشد طبیعی جمعیت در هر هزار نفر(1999): 28/5 نفر
دلایل عمده مرگ و میر در کشور بورکینافاسو
دلایل عمده مرگ و میر در هر صدهزار نفر(1996): آمار کاملی وجود ندارد امار سال 1991 بیشترین میزان مرگ و میر در میان افراد کوچکتر از 15 سال سن بر اثر ابتلا به مالاریا ‘ بیماریهای تنفسی ‘ بیماریهای روده ای و واگیردار و مننژیت بوده است.
میانگین زایمان زنان بارور(1999): 6/5 نفر
مرگ و میر مادران در هر هزار نفر: ؟
میزان ازدواج در هر هزار نفر: ؟
میزان طلاق در هر هزار نفر: ؟
نژاد/ملیت(1992): قبایل موسی 47/9% مانده 8/8% فولانی 8/3% لویی 6/9% بوبو 6/8% سنوفو 5/3% کروسی 5/1%
دین(1990): مسلمان 50% باورهای قبیله ای 40% مسیحی (عمدتا کاتولیک) 10%
زبان و خط: فرانسوی (زبان رسمی) زبانهای متعددی میان قبایل مختلف رایج است خط: لاتین
شهرهای مهم (1998): بوبویولاسو کودوگو واهیگویا بانفورا
بنادر مهم کشور بورکینافاسو: به دریای آزاد راه ندارد.
اقتصاد و دارایی کشور بورکینافاسو
واحد پول کشور بورکینافاسو: فرانک سی اف آ = 100 سانتیم یک دلار=754/28 فرانک یک فرانک=10/6 ریال
درآمد بودجه(1999): 238/1 میلیارد فرانک سی اف آ
هزینه بودجه(1999): 264/9 میلیارد فرانک سی اف آ
تولید ناخالص ملی(1998): 2575 میلیون دلار
منشاء تولید ناخالص ملی(1998): کشاورزی 33/3% صنعت 27/2% خدمات 39/5%
میزان سرمایه گذاری خارجی: (میانگین سالانه 92_1987): 2 میلیون دلار (1998): 14 میلیون دلار
بدهی خارجی(1998): 1229 میلیون دلار
کمک های خارجی 397/5+ میلیون دلار
میزان پس انداز ناخالص داخلی نسبت به تولید ناخالص داخلی(1998): 12/4%
نرخ تورم کشور بورکینافاسو
نرخ تورم: (میانگین سالانه 98_1990): 6/6% 1998: 3/1%
محصولات کشاورزی(1999): ذرت خوشه ای 400’178’1 تن ارزن 945000 تن ذرت 900’468 تن نیشکر 000’400
کاربری زمین(1994): کشاورزی 13% مرتع 21/9% جنگل 50/5% سایر موارد 14/6%
تعداد دام زنده(1999): بز 000’950’7 راس گوسفند 000’350’6 راس گاو 000’550’4 راس
تولید چوب: 000’94’10 متر مکعب
صید ماهی(1998): 8335 تن
تولید مرغ(1999): 000’000’21 قطعه
تولید تخم مرغ(1999): 17000 تن
تولیدات معدنی و صنعتی کشور بورکینافاسو
تولیدات معدنی(1999): طلا 869 کیلوگرم نقره 120 کیلوگرم
تولیدات صنعتی(1999): شکر 905’29 تن آرد 454’21 تن صابون 9910 تن روغن خوراکی 11850 تن آبجو 387000
انرژی/میزان تولید(میزان مصرف) برق(1998): 000’000’267 کیلووات ساعت نغت خام : صفر فراورده های نفتی (1996): صفر
نیروی کار: جمعیت فعال اقتصادی (1996): 193’679’4 نفر نسبت نیروی کار به کل جمعیت 50/9% میزان مشارکت مردان 78/1% زنان 48/7% میزان بیکاری 1/1%
توزیع نیروی کار: کشاورزی 92/3% صنعت 2/8% خدمات 4/9%
نیروی دفاعی: مدت نظام وظیفه: ؟ تعداد نفرات ارتش (1998): 5600 نفر نیروی زمینی 96/6% نیروی هوایی 3/4% سرانه هزینه دفاعی ؟
واردات(1999): 368/7 میلیارد فرانک سی اف آ شامل: تجهیزات سرمایه ای 36/8% فراورده های نفتی 16/9% محصولات غذایی 12/3% مواد خام 9/5% از فرانسه 29/8%
ساحل عاج 17/4% ژاپن 5/4% امریکا 3/6% ایتالیا 3/3% هلند 3% آلمان 2/9%
صادرات(1999): 156/6 میلیارد فرانک سی اف آ شامل: پنبه خام 53/3% دام زنده 10/1% طلا 5/9% پوست و پشم 7/5% به کشورهای (1998): فرانسه 21/1% بلژیک 10/8%
ساحل عاج 9/8% سنگاپور 3/6% مالی 1/7%
تراز بازرگانی کشور بورکینافاسو
تراز بازرگانی 1994 1995 1996 1997 1998 1999
میلیون فرانک 114/4- 163/9- 227/2- 204/6- 231/4- 212/1-
درصد کل 30% 34/4% 41/5% 38% 49/1% 40/4%
شاخص قیمت ها و درامدها 1993 1994 1995 1996 1997 1998 1999
شاخص قیمتهای مصرفی 74/4 93/1 100 106/2 108/6 114/2 112/9
شاخص درآمد ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟
ویژگیهای خانوار: میانگین اندازه خانوار 6/2 نفر
جهانگردی(1998): درآمد 42 میلیون دلار هزینه ها (1994): 23 میلیون دلار
حمل و نقل و ارتباطات کشور بورکینافاسو
راه(1996): 12100 کیلومتر
راه اهن(1995): 622 کیلومتر
تعداد اتومبیل(1996): 38220 دستگاه
تعداد کامیون و اتوبوس: 17980 دستگاه
کشتی بالای صد تن: ندارد
فرودگاه: 2 فرودگاه
روزنامه: 4 روزنامه
مجلات ادواری: 37 عنوان
کتاب 12 عنوان
رادیو(1997): 370000 گیرنده رادیویی
تلویزیون(1998): 120000 گیرنده تلویزیونی
تلفن(1998): 41000 خط تلفن
تلفن همراه(1998): 2700 خط
رایانه شخصی: 10000 دستگاه
اینترنت(1998): 1000 کاربر
آموزش و بهداشت کشور بورکینافاسو
سطوح آموزشی تعداد مراکز آموزشی تعداد معلمین تعداد دانش اموزان نسبت دانش آموز به معلم
ابتدایی(1996) 3568 14037 702204 50
متوسطه 252 4162 137257 33
فنی و حرفه ای 41 731 9539 13
عالی 9 632 9531 15/1
میزان با سوادی(1995): افراد بالای 15 سال :23% مردان 31/2% زنان 13/1%
میزان تحصیلات افراد بالای 25 سال: بدون تحصیلات رسمی 86/1% ابتدایی 7/3% متوسطه 2/2%
تعداد پزشک(1991): 341 نفر
تعداد تخت بیمارستان(1991): 5041 تخت
تعداد مبتلایان به ایدز: افراد 0 تا 49 ساله: 370000 نفر
تعداد مبتلایان به سل(1997): در هر صد هزار نفر 14/8 نفر
سرانه مصرف روزانه کالری(1998): 2149 کالری مصرف پروتئین :62 گرم مصرف چربی : 47 گرم
محیط زیست و توسعه انسانی کشور بورکینافاسو
میزان جنگل زدائی سالانه: ؟
سرانه کاغذ مصرفی برای چاپ و نوشتن(1997): 1/. کیلوگرم برای هر نفر
تولید سالانه گاز دی اکسید کربن(1996): 1 میلیون تن
شاخص توسعه انسانی(1998): 303/. (صد و هفتاد و دومین کشور جهان)
__________________________________________________________
بلندترین نقطه کشور بورکینافاسو
بورکینافاسو از جمله پرجمعیت ترین کشورهای قاره افریقا است. سرزمینی است نسبتا کم ارتفاع که رو به جنوب بر بلندی آن افزوده می گردد و رو به شمال به صحرای بزرگ افریقا منتهی می شود. اراضی آن به وسیله دره های رودخانه های ولتای سیاه و ولتای سفید و ولتای سرخ قطع می گردد و به حاصلخیزی خاک آن کمک می کند. بلندترین نقطه این کشور قله تناکورو با ارتفاع 747 متر در جنوب غربی بورکینافاسو قرار دارد. کشاورزی آن عمدتا به شیوه سنتی و ابتدایی عمل می شود و مهم ترین فراورده های آن پنبه ‘ نیشکر ‘ بادام زمینی و غلات است. آب و هوای ان در بیشتر نواحی گرم و مرطوب و در نواحی شمالی گرم و خشک است.
تاریخچه کشور بورکینافاسو
در سده یازدهم میلادی ‘ اقوام موسی ‘ همسایگان خود را که در سرچشمه های رود ولتا زندگی می کردند مطیع خود ساختند و به مرور دولتهای سلطنتی مقتدری در آن نواحی پایه گذاری کردند و به اتفاق قوم مانده تا سده بیستم میلادی بر آن نواحی حکومت کردند . جنگهایی که دولتهای مزبور به ویژه واگادوگو با همسایگان خود یعنی مالی و سونغایی کردند به تضعیف آنان انجامید و نفوذ فرانسویان در منطقه به آخرین نیروی انان پایان داد و سرزمین ولتای علیا را کاملا تحت سلطه فرانسه درآورد.
استقلال کشور بورکینافاسو
طی سالهای 1896 تا 1904 فرانسویان دست به کشتار مردم نواحی مرکزی آن سامان زدند و خانه های انان را به آتش کشیدند و حیواناتشان را کشتند و تا حدی در اعمال خشونت علیه مردم ولتای علیا پیش رفتند که گروه بسیاری از مردم بی پناه به کشورهای همسایه بخصوص غنا مهاجرت کردند. در سال 1932 این سرزمین بین ساحل عاج و مالی و نیجر که انها نیز جزء مستعمرات فرانسه بودند تقسیم گردید ولی در سال 1947 نواحی تجزیه شده دوباره بهم پیوستند و سرزمین ولتای علیا را تشکیل دادند. در سال 1958 به این کشور خودمختاری داده شد و سرانجام در سال 1960 به استقلال رسید.
ریاست جمهوری یامئوگو بر کشور بورکینافاسو
در انتخابات پس از استقلال موریس یامئوگو ‘ نخست وزیر دوران پیش از استقلال ‘ به ریاست جمهوری رسید و در سال 1965 برای بار دوم در مقام خود ابقا< گردید. در کودتای 1966 یامئوگو به دست سرهنگ لامیزانا سرنگون شد و با آغاز دوران استبداد و خفقان در ولتای علیا حدود ربع جمعیت کشور جلای وطن کردند و به کشورهای همسایه مهاجرت نمودند. لامیزانا نیز در کودتای 1980 سرنگون گردید و سرهنگ سایه زربو زمام امور را در دست گرفت. پس از کودتاهای دیگری در نوامبر 1982 و مه 1983 و 4 اوت 1983 به وقوع پیوست و در آخرین کودتا افسر جوانی به نام سروان توماس سانکارا بر مسند حکومت ولتای علیا نشست. برنامه های اصلاحی و دموکراتیک او موجب محبوبیتش در بین سربازان و مردم فقیر گردید و کشور از ولتای علیا به بورکینافاسو (سرزمین فساد ناپذیر ) تغییر نام یافت. در 15 دسامبر 1987 سانکارا طی یک کودتا توسط بلسه کومپائوره به قتل رسید و کومپائوره قدرت را در دست گرفت.
عضویت کشور بورکینافاسو در سازمان تجارت جهانی
در سپتامبر 1989 چهارتن از افسران عالی رتبه ارتش به اتهام توطئه علیه کومپائوره دستگیر و اعدام شدند. در همه پرسی دوم ژوئن 1991 قانون اساسی جدید با اکثریت 90 درصد رای دهندگان به تصویب رسید و جمهورری چهارم بورکینافاسو آغاز گردید. در انتخابات مه 1992 کامپائوره به ریاست جمهوری رسید و یوسف ودرائوگو به نخست وزیری منصوب گردید. بحران اقتصادی و تنزل ارزش پول ملی کشور به اعتصابات و تظاهرات وسیع 1992 انجامید و ودرائوگو در مارس سال 1994 جای خود را به مارک کریستین کابوره واگذار کرد. نخست وزیر جدید در دنباله اقدامات اقتصادی خود در سال 1995 بورکینافاسو را به عضویت سازمان تجارت جهانی درآورد.
انتخابات ریاست جمهوری سال 1998 از سوی مخالفان تحریم شد و نتیجه کومپائوره بدون هیچ رقیبی در این انتخابات به پیروزی رسید . در فوریه سال 2000 کمیسیون ویژه ای درخواست اعاده حیثیت از توماس ساتکارا که در کودتای کومپائوره کشته شده بود ‘ کرد. این عمل در جهت جلوگیری از پی گیری مسئله یک خبرنگار که بر روی شیوه قتل سانکارا تحقیق می کرد و خود در وضعیتی مبهم کشته شد ‘ صورت گرفت. در سال 2001 فرمانده گارد ریاست جمهوری متهم به قتل خبرنگار مزبور شد.


