کشور زیمباوه
کشور زیمباوه ZIMBABWE
کشوری است در افریقای جنوبی که از هر سو در خشکی محصور است و از شمال غربی به زامبیا ‘ از شمال خاوری و خاور به موزامبیک ‘ از جنوب به جمهوری افریقای جنوبی و از جنوب غربی و غرب به کشور بوتسوانا محدود است.
کشور زیمباوه – نقشه کشور زیمباوه
__________________________________________
نام رسمی کشور زیمباوه: جمهوری زیمباوه
نام محلی کشور زیمباوه: زیمباوه
اسامی دیگر کشور زیمباوه: رودزیای جنوبی ‘ رودزیا (اسامی سابق)
پایتخت کشور زیمباوه: هراره
تاریخ استقلال کشور زیمباوه: 1980/4/18 از حکومت سیاهپوستان
روز ملی کشور زیمباوه: روز استقلال
نوع حکومت کشور زیمباوه: جمهوری چند حزبی با یک مجلس قانونگذاری
رئیس حکومت کشورزیمباوه: رئیس جمهور
رئیس دولت کشور زیمباوه: رئیس جمهور
قوه مقننه کشور زیمباوه: قانون اساسی سال 1980 ‘ آخرین تغییرات 1990 مجلس ملی با 150 عضو به مدت 6 سال
عضویت در سازمانهای بین المللی: سازمان ملل متحد ‘ اونکتاد ‘ یونیسف ‘ فائو ‘ یاا آ ‘ ایبرد ‘ ایکاتو ‘ ایفک ‘ ایلو ‘ ایمف ‘ ایمو ‘ ایتو ‘ یونسکو
یونیدو ‘یوپو ‘ وهو ‘ ویپو ‘ ومو ‘ ویپو ‘ سازمان تجارت جهانی ‘سازمان وحدت افریقا ‘ آکپ ‘ جنبش عدم تعهد ‘ ملل مشترک المنافع
جمعیت کشور زیمباوه
مساحت کشور زیمباوه: 757’390 کیلومتر مربع ( پنجاه و نهمین کشور جهان)
جمعیت کشور زیمباوه: 000’700’11 نفر در سال 2000 (شصت و پنجمین کشور جهان)
تراکم جمعیت: 29/9 نفر در کیلومتر مربع
پیش بینی جمعیت(2025): 15/1 میلیون نفر
جمعیت شهری(1998): 23/9%
رشد سالانه جمعیت(2000_1995): 1/4%
زمان دوبرابر شدن جمعیت: حدودا 100 سال
توزیع سنی(1998): زیر 15 سال 40/7% 29_15 سال 32/1% 59+_30 سال 22% بالای 60 سال 5/2%
توزیع جنسی(1998): مرد 50/43% زن 49/57%
امید به زندگی(1999): زنان 37/4 سال مردان 40/3 سال
میزان تولد در هر هزار نفر(1999): 25/4 نفر
میزان مرگ و میر در هر هزار نفر(1999): 21/3 نفر
مرگ و میر کودکان در هر هزار تولد(1999): 61/4 نفر
رشد طبیعی جمعیت در هر هزار نفر(1999): 4/1 نفر
دلایل عمده مرگ و میر در کشور زیمباوه
دلایل عمده مرگ و میر در هر صدهزار نفر(1990): بیماریهای عفونی و انگلی 64/7 نفر حوادث و مسمومیت 44/4 نفر بیماریهای دستگاه گردش خون 40/9 نفر بیماریهای دستگاه تنفسی 39/5 نفر بافت های بدخیم 28/4 نفر بیماریهای دستگاه گوارش 12/1 نفر بیماریهای دستگاه عصبی 9/4 نفر نارسائی های غدد و سوخت و ساز بدن 4/9 نفر
میانگین زایمان زنان بارور(1999): 3/4 نفر
مرگ و میر مادران در هر هزار نفر: 400 نفر
میزان ازدواج در هر هزار نفر: ؟
میزان طلاق در هر هزار نفر: ؟
نژاد/ملیت(1992): قبایل سیاهپوست افریقایی 98/5% اروپایی 1/4%
دین(1990) مسیحی 45/4% آتیمیست 40/5% بقیه 14/1%
زبان و خط: انگلیسی زبانهای بومی افریقایی به ویژه گروه زبانهای بانتویی خط: لاتین
شهرهای مهم (1998): بولاوایو جیتونگ ویز موتاره گورو کوه کوه کادوما ماس وینگو
بنادر مهم کشور زیمباوه: به دریای ازاد راه ندارد.
اقتصاد و دارایی کشور زیمباوه
واحد پول کشور زیمباوه: دلار زیمباوه =100 سنت یک دلار زیمباوه = 53/1 دلار زیمباوه = 150/7 ریال
درآمد بودجه(98_1997): 596’57 میلیون دلار زیمباوه
هزینه بودجه(98_1997): 332’70 میلیون دلار
تولید ناخالص ملی(1998): 7214 میلیون دلار
منشاء تولید ناخالص ملی(1998): کشاورزی 19/5% صنعت 24/4% خدمات 56/1%
میزان سرمایه گذاری خارجی: میانگین سالانه 92_1987 : 8- میلیون دلار 1998 : 444 میلیون دلار
بدهی خارجی(1998): 3341 میلیون دلار
کمک های خارجی 280+ میلیون دلار
میزان پس انداز ناخالص داخلی نسبت به تولید ناخالص داخلی(1998): 15/4%
نرخ تورم کشور زیمباوه
نرخ تورم: میانگین سالانه 98_ 1990 : 21/9% 1998 : 29/8% 2000 : 55/9%
محصولات کشاورزی(1999): نیشکر ذرت گندم پنبه دانه توتون کاساوا سبزیجات و صیفی جات بادام زمینی سویا ذرت خوشه ای موز پرتقال ارزن
کاربری زمین: کشاورزی 7/4% مرتع و چمنزار 32/5% جنگل 22/4% سایر موارد 37/7%
تعداد دام زنده(1999): گاو 000’500’5 راس بز 000’770’2 راس گاو 000’525 راس خوک 272000 راس
تولید چوب: 000’378’8 متر مکعب
صید ماهی(1998): 16386 تن
تولید مرغ(1999): 000’000’15 قطعه
تولید تخم مرغ(1999): 19500 تن
تولیدات معدنی(1997): (میلیون دلار زیمباوه ) ؟: طلا 3076/8 نیکل 944/5 آزیست 927/9 کرم 263/5 مس 162/3
تولیدات صنعتی(1994): (ارزش به میلیون دلار زیمباوه : مواد غذایی 746/3’6 فلزات و مصنوعات فلزی 662/7’5 مواد شیمیایی و فراورده های نفتی 3314/8 نوشابه و دخانیات 3208/4 منسوجات 2607/7 پوشاک و کفش 1732/2 کاغذ و چاپ و نشر 1553/7 تجهیزات حمل و نقل 1454/4 چوب و مبلمان 1136/5 تولیدات معدنی و غیر فلزی 1076/6
انرژی/میزان تولید(میزان مصرف) 000’000’819’7 کیلو وات ساعت زغال سنگ 000’247’5 تن نفت خام = صفر فراورده های نفتی : صفر
نیروی کار: جمعیت فعال اقتصادی 1992 : 000’600’3 نفر نسبت نیروی کار به کل جمعیت 34/6% میزان بیکاری 1999 : حدود 50%
توزیع نیروی کار: کشاورزی 24/3% صنعت 27/9% خدمات 47/7%
نیروی دفاعی: مدت نظام وظیفه : ؟ تعداد نفرات ارتش 1999 : 39000 نفر نیروی زمینی 89/7% نیروی هوایی 10/3% سرانه هزینه دفاعی 1997 : 29 دلار
واردات و صادرات کشور زیمباوه
واردات 1998: 1968 میلیون دلار
صادرات 1998: 2047 میلیون دلار
تراز بازرگانی 1993 1994 1995 1996 1997 1998
میلیون دلار 98+ 169+ 89+ 249+ 230+ 79+
درصدکل ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟
شاخص قیمت ها و درامدها 1992 1993 1994 1995 1996 1997 1998
شاخص قیمتهای مصرفی 52/3 66/7 81/6 100 121/4 144/2 190/1
شاخص درآمد ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟
ویژگیهای خانوار: میانیگین اندازه خانوار 1992 : 4/8 نفر
جهانگردی1997 درآمد: 230 میلیون دلار هزینه ها : 120 میلیون دلار
حمل و نقل و ارتباطات کشور زیمباوه
راه(1996): 18338 کیلیومتر
راه اهن(1998): 2759 کیلومتر
تعداد اتومبیل(1996): 323000 دستگاه
تعداد کامیون و اتوبوس: 32000 دستگاه
کشتی بالای صد تن: ؟
فرودگاه: 7 فرودگاه
روزنامه: 2 روزنامه
مجلات ادواری: 28 عنوان در 680000 نسخه
کتاب 232 عنوان
رادیو(1997): 1140000 گیرنده رادیویی
تلویزیون(1998): 390000 گیرنده تلویزیونی
تلفن(1998): 212000 خط تلفن
تلفن همراه(1998): 55000 خط
رایانه شخصی: 130000 دستگاه
اینترنت(1998): 10000 کاربر
آموزش و بهداشت کشور زیمباوه
سطوح آموزشی تعداد مراکز آموزشی تعداد معلمین تعداد دانش اموزان نسبت دانش آموز به معلم
ابتدایی 706’4 538’64 098’507’2 38/8
متوسطه 530’1 482’30 296’847 27/8
فنی و حرفه ای 25 479’1 431’27 18/5
عالی 28 581’3 492’46 13
میزان با سوادی(1995): افراد بالای 15 سال 85/1% مردان: 90/4 % زنان 79/9%
تعداد پزشک(1996): 1603 نفر
تعداد تخت بیمارستان(1996): 22975 تخت
تعداد مبتلایان به ایدز: افراد 0 تا 49 ساله: 000’500’1 نفر
تعداد مبتلایان به سل(1997): در هر صد هزار نفر 374/6 نفر
سرانه مصرف روزانه کالری(1998): 2153 کالری
محیط زیست و توسعه انسانی کشور زیمباوه
میزان جنگل زدائی سالانه: 1990_1980 : 7/.% 1995_1990 : 6/.%
سرانه کاغذ مصرفی برای چاپ و نوشتن(1997): 1/9 کیلوگرم برای هرنفر
تولید سالانه گاز دی اکسید کربن(1996): 18/4 میلیون تن
شاخص توسعه انسانی(1998): 55/. ( صد و سی امین کشور جهان)
__________________________________________________________
اقلیم کشور زیمباوه
بخش اعظم این سرزمین را کوههای نسبتا مرتفعی چون کوههای مانیکا ‘ وومبا ‘ چیمانیمانی و اینیگانگا به ارتفاع حداکثر 2593 متر پوشانیده و اکثرا از علفزار و استپ مستور است و غالب ساکنان آن در ناحیه هایولد که زمینهای حاصلخیز و بارندگی کافی و منابع معدنی فراوانی دارد ‘ زندگی می کنند.
اقلیم زیمباوه گرم و نسبتا خشک و کم باران است و نواحی مرتفع آن از آب و هوای معتدل تری برخوردارند. عمده ترین رودخانه های زیمباوه عبارتند از : رود زامبزی ‘ لیمپوپو ‘ سابی ‘ گوآیی ‘ شانگانی ‘ لوندی . آبشارهای ویکتوریا بر روی رود زامبزی ‘ در نزدیکی مرز زامبیا از معروفیت جهانی برخوردار است.
تاریخچه کشور زیمباوه
قوم کارانگا که یکی از کهن ترین اقوام افریقای جنوبی است و بخشی از اقوام امروزی شونا محسوب می شود ‘ قبل از سده دهم میلادی در سرزمینی که بین رودهای زامبزی در شمال و لیمپوپو در جنوب قرار دارد سکونت داشتند و آثار باستانی فراوانی مانند بقایای شهرهای خامی ‘ نالتالی و دلولو و همچنین دیوارهای متعدد و کانال ها چاههای آبیاری از خود به یادگار گذارده اند. بانتوها که فلزکاران چیره دستی بودند و در کشف و استخراج طلا و مس مهارت داشتند ‘ در سده پنجم میلادی در این سرزمین ساکن شدند. عرب ها در سده هشتم میلادی به این ناحیه وارد شدند و به داد و ستد و تجارت کالاهای خود پرداختند.
ورود شیرازی ها به کشور زیمباوه
شیرازی های ایرانی تبار در سده دهم میلادی از طریق موزامبیک به سرزمین زیمباوه وارد شدند و به بسط و توسعه داد و ستد با مردم آن سامان پرداختند.
مونوموتاپا ‘ سرپرست قوم کارانگا رابطه معقول و دوستانه با همسایگان مسلمان خود ایجاد کرد و به مرور بر نواحی اطراف به ویژه بر مالاوی تسلط یافت. ارتباطات اقتصادی و فرهنگی با آسیا همچنان رو به توسعه بود و تا اواسط سده پانزدهم ادامه یافت. به مرور کانگاها جای خود را به روتسی ها که با شوناهای امروزی و کارانگاها ارتباط نسبی داشتند واگذار کردند. روتسی ها بر معادن زرخیز زیمباوه استیلا یافتند و به بهره برداری از آن مشغول شدند. در سال 1834 زولوها به زیمباوه حمله بردند و به ویرانی آن پرداختند و روتسی ها را به مهاجرت به سوی غرب واداشتند . شهرها رو به ویرانی گذارد ‘ معدن ها متروکه گردید و علف های هرز آثار و بقایای تمدن پیشین را زیر خود مدفون کرد.
تقسیم شدن کشور زیمباوه در سده نوزدهم
در نیمه اول سده نوزدهم سرزمین زیمباوه به دو قسمت شونا نشین در شمال خاوری و پادشاهی زولونشین اندبله در جنوب خاوری تقسیم گردید. در سال 1889 سیسیل رودز ‘ کاشف معروف انگلیسی به این سرزمین وارد شد و امتیاز استخراج معادن آن را از لوبنگوئلا پادشاه اندبله برای شرکت انگلیسی افریقای جنوبی که به خودش تعلق داشت ‘ دریافت نمود و از سوی دولت انگلستان نیز مسئولیت امور بازرگانی ‘ مهاجرت ‘ ارتباط و حمل و نقل و برقراری امنیت سرزمین اندبله را عهده دار گردید و آن را به نام خودش رودزیا موسوم کرد.
تقسیم شدن زیمباوه
در اواسط نیمه اول سده بیستم سرزمین رودزیا به منطقه زامبیا و زیمباوه تقسیم شد و رودزیای جنوبی به خودمختاری نایل گردید . در 1953 رودزیای جنوبی و شمالی و نیاسالند با هم متحد شدند و کشور واحدی را به پایتختی سالیسبوری تاسی نمودند و بدنبال آن اروپاییان بسیاری به اشتیاق کشف طلا به آن دیار مهاجرت کردند و اعتراض بومیان را موجب گردیدند و تظاهرات و شورش های سالهای 1960 تا 1963 را که به انحلال اتحادیه رودزیا منجر شد به همراه آوردند.
تغییر نام رودزیای جنوبی به کشور زیمباوه
رودزیای جنوبی که یکی از تشکیل دهندگان اتحادیه رودزیا بود به فرمانروایی سفید پوستان محول گردید و موجبات رنجش خاطر ملیون و آزادی خواهان سیاهپوست را فراهم کرد تا جایی که علیه حکومت نژادپرستانه فرمانروایان اروپایی قیام کردند ولی به شدت سرکوب شدند.در سال 1964 یان اسمیت فرمانروای سفید پوست رودزیای جنوبی اعلام استقلال کرد و اعتراض شدید ملیون سیاهپوست را برانگیخت و مبارزات مسلحانه آنان به رهبری دو حزب عمده اتحاد ملی افریقایی زیمباوه و اتحاد خلق افذیقای زیمباوه ‘ علیه سیاست تبعیض نژادی سفیدپوستان آغاز شد و رفته رفته توسعه یافت و شدت گرفت .
اوج گرفتن مبارزه و درگیری در زیمباوه
طی سالهای 1970 تا 1978 مبارزات به اوج خود رسید و هزاران کشته ‘ زخمی و ویرانی به بار آورد . سرانجام فشار افکار بین المللی و ناتوانی دولت مرکزی در مقابله با حملات مسلحانه آزادی خواهانه به برکناری یان اسمیت در سال 1978 انجامید و اسقف موزوروا که از شورشیان حمایت می کرد روی کار آمد. از آنجایی که اسقف موزوروا مورد تایید همه انقلابیون نبود و او را سازشکار می دانستند ‘ مبارزه ادامه یافت و در کنفرانسی که برای یافتن راه حلی در لندن در سال 1979 تشکیل شد تصمیم گرفته شد تا در سال 1980 انتخابات عمومی برگزار گردد. در انتخابات پارلمانی سال 1980 حزب زانو به رهبری رابرت موگابه برنده اکثریت گردید و نخستین دولت ملی رودزیای جنوبی که به زیمباوه تغییر نام یافته بود به سرپرتی رابرت موگابه تشکیل گردید.
ریاست جمهوری چندین باره موگابه بر کشور زیمباوه
در سال 1981 میان رابرت موگابه و جوشوا انکومو ‘ رهبر زاپو ‘ اختلاف افتاد و جنگهای خونینی میان طرفداران آن دو درگرفت که به تسلیم نیروهای طرفدار انکومو انجامید. در انتخابات ژوئن 1985 رابرت موگابه بر رقیبان انتخاباتی خود به آسانی پیروز شد. در سپتامبر 1987 قانون اساسی زیمباوه مورد تجدید نظر قرار گرفت و از دو مجلس قانونگذاری بهره مند گردید. در سپتامبر 1987 کنفرانس سران غیر متعهد ها در هراره تشکیل گردید و رابرت موگابه نقش عمده ای در این کنفرانس عهده دار شد و سیاست نژاد پرستانه جمهوری افریقای جنوبی محکوم گردید. در انتخابات ریاست جمهوری سال 1990 رابرت موگابه به سمت ریاست جمهوری برگزیده شد. در دوره بعدی انتخابات که در سال 1996 برگزار شد و حدود 68% از حائزین شرایط رای در انتخابات شرکت نکردند ‘ مجددا رابرت موگابه اکثریت آراء را به دست آورد و مقام ریاست جمهوری را همچنان برای خود حفظ کرد.
تظاهرات سال 1997 در کشور زیمباوه
در سال 1997 ‘ تظاهرات بزرگی در اعتراض به پایین بودن سطح دستمزدها برگزار شد که در نهایت با افزایش 20% حقوق کارگران ‘ پایان یافت . افزایش قیمت ها در ژانویه 1998 منجر به شورش و غارت مغازه ها و فروشگاه ها گردید که با دخالت نیروهای ارتش ‘ به این غارت ها پایان داده شد. در طی این سال مناقشات بسیاری در مورد برنامه دولت برای مصادره زمین های سفیدپوستان و توزیع آن بین سیاهپوستان درگرفت و سرانجام ‘ دولت در ماه نوامبر بیش از 800 قطعه زمین را به نفع سیاهپوستان ‘ از سفیدپوستان مصادره نمود. در مارس سال بعد نیز 420 قطعه زمین از اراضی متعلق به سفید پوستان توسط سربازان قدیمی بی زمین مصادره شد و این روند در ماه های بعد نیز تداوم یافت. در مقابل اعتراضات امریکا و انگلستان ‘ رابرت موگابه اعلام نمود که تغییری در این روند نخواهد داد.
انتخابات سال 2000 زیمباوه
در انتخابات سال 2000 ‘ جنبش برای تغییر دموکراتیک 57 کرسی را از آن خود کرد و بدین ترتیب حزب زانو از دسترسی به دو سوم آراء برای اعمال تغییرات لازم در قانون اساسی بازماند. در طی سال 2001 نیز مصادره اراضی سفیدپوستان ادامه یافت و رابرت موگابه در پاسخ به اعتراضات انگلستان ‘ گفت که دولت بریتانیا به وظایف خود در قرارداد استقلال زیمباوه عمل نکرده و لاجرم این اقدامات در جبران برخی کوتاهی های دولت انگلستان ضروری بوده است. در انتخابات سال 2002 ‘ رابرت موگابه مجددا در پست ریاست جمهوری ابقاء گردید ‘ اما نتایج این انتخابات با مخالفت گسترده کشورهای غربی مواجه شد و عضویت این کشور در جامعه ملل مشترک المنافع به مدت یک سال به حالت تعلیق درآمد.
